شروع درمان سرطان میتواند همراه با نگرانیها، پرسشها و احساسات متفاوتی باشد. دانستن اینکه چه چیزی در انتظار شماست، کمک میکند با آرامش و آمادگی بیشتری این مسیر را طی کنید.
در این راهنما تلاش کردهایم پاسخ پرسشهای رایج بیماران درباره رادیوتراپی، شیمیدرمانی، عوارض احتمالی، تغذیه و مراقبتهای بعد از درمان را به زبان ساده و بر اساس اطلاعات علمی معتبر ارائه کنیم.
به یاد داشته باشید که تجربه هر بیمار منحصر به فرد است و تیم درمان شما بر اساس نوع سرطان، شرایط بدن و اهداف درمان، بهترین مسیر را انتخاب میکند.
رادیوتراپی یا پرتودرمانی یکی از روشهای اصلی درمان سرطان است که با استفاده از اشعههای پرانرژی، سلولهای سرطانی را هدف قرار میدهد.
هدف رادیوتراپی مدرن این است که بیشترین اثر درمانی روی تومور ایجاد شود و تا حد امکان از بافتهای سالم اطراف محافظت شود.
در این حالت بیماری هنوز به نقاط دور بدن گسترش پیدا نکرده است. در بسیاری از بیماران، هدف اصلی درمان، کنترل کامل یا درمان بیماری است.
در این مرحله، سلولهای سرطانی به بخشهای دیگری از بدن گسترش یافتهاند. با این حال، پیشرفتهای پزشکی باعث شده است بسیاری از این بیماران با درمانهای جدید بتوانند مدت طولانی بیماری خود را کنترل کنند.
عوارض پرتودرمانی به محل درمان، مقدار اشعه، تعداد جلسات و شرایط هر بیمار بستگی دارد. همه بیماران همه عوارض را تجربه نمیکنند.
تغییرات پوستی ناشی از رادیوتراپی با سوختگی معمولی متفاوت است. ممکن است پوست قرمز، خشک، حساس یا تیرهتر شود، اما شدت آن در افراد مختلف متفاوت است.
مراقبت صحیح از پوست میتواند شدت این علائم را کاهش دهد.
ریزش مو فقط در ناحیهای اتفاق میافتد که اشعه دریافت میکند. برای مثال در رادیوتراپی مغز ممکن است موهای همان قسمت از سر دچار ریزش شوند.
در بسیاری از موارد، رشد مو پس از پایان درمان دوباره آغاز میشود.
شیمیدرمانی داروهایی هستند که در سراسر بدن گردش میکنند و سلولهای سرطانی را هدف قرار میدهند.
از آنجا که برخی سلولهای سالم مانند سلولهای مغز استخوان، مو و مخاط دستگاه گوارش نیز سرعت تقسیم بالایی دارند، ممکن است موقتاً تحت تأثیر قرار گیرند.
خیر. ریزش مو به نوع دارو، مقدار مصرف و حساسیت فردی بستگی دارد. برخی داروها باعث ریزش شدید، برخی باعث نازک شدن مو و بعضی داروها ممکن است تغییر قابل توجهی ایجاد نکنند.
پس از پایان درمان، در اکثر بیماران رشد مو دوباره شروع میشود.
برخی داروهای ضدسرطان باعث کاهش نوتروفیلها میشوند. در این شرایط بدن ممکن است در برابر عفونتها آسیبپذیرتر شود.
داروهای ضدتهوع جدید باعث شدهاند بسیاری از بیماران تهوع شدید را تجربه نکنند. انتخاب دارو بر اساس نوع رژیم شیمیدرمانی انجام میشود.
مصرف منظم داروهای ضدتهوع طبق دستور پزشک اهمیت زیادی دارد.
تغذیه مناسب یکی از بخشهای مهم مراقبت حمایتی سرطان است. حفظ وزن و دریافت پروتئین کافی میتواند به تحمل بهتر درمان کمک کند.
خیر. شواهد علمی نشان نمیدهد که حذف کامل قند باعث درمان سرطان شود. اما مصرف زیاد قندهای ساده و غذاهای بسیار فرآوریشده توصیه نمیشود.
هدف، داشتن یک الگوی غذایی متعادل و حفظ وضعیت تغذیهای مناسب است.
برخی مکملها ممکن است با داروهای ضدسرطان تداخل داشته باشند. قبل از مصرف هر مکملی باید با پزشک معالج مشورت شود.
شنیدن واژه «متاستاز» برای بسیاری از بیماران و خانوادهها بسیار نگرانکننده است، اما متاستاز به معنی پایان درمان نیست.
امروزه با پیشرفت درمانهای سرطان، بسیاری از بیماران مبتلا به بیماری متاستاتیک میتوانند برای مدت طولانی تحت کنترل درمانی قرار گیرند و کیفیت زندگی مناسبی داشته باشند.
انتخاب درمان بر اساس نوع سرطان، محل متاستازها، وضعیت عمومی بیمار، خصوصیات مولکولی تومور و اهداف فردی درمان انجام میشود.
خیر. در بسیاری از سرطانها، درمان متاستاتیک با هدف کنترل طولانیمدت بیماری انجام میشود. پیشرفتهای اخیر در ایمونوتراپی، درمانهای هدفمند و درمانهای ترکیبی باعث شدهاند بسیاری از بیماران پاسخهای طولانیمدت دریافت کنند.
رادیوتراپی در بیماری متاستاتیک میتواند نقشهای مختلفی داشته باشد:
پایان درمان فعال سرطان به معنی پایان مراقبت نیست. پیگیری منظم برای بررسی عود احتمالی، کنترل عوارض دیررس درمان و حفظ سلامت عمومی اهمیت دارد.
پس از درمان، هدف تغذیه مناسب کمک به بازسازی بدن، حفظ قدرت عضلات، کنترل وزن و بهبود کیفیت زندگی است.
خیر. بسیاری از بیماران پس از درمان سالها بدون عود بیماری زندگی میکنند. احتمال بازگشت بیماری به نوع سرطان، مرحله بیماری و ویژگیهای تومور بستگی دارد.
در بسیاری از بیماران، فعالیت فیزیکی متناسب با توان فرد میتواند به کاهش خستگی، بهبود عملکرد جسمی و حفظ کیفیت زندگی کمک کند.
در حال حاضر شواهد کافی برای توصیه رژیمهای بسیار محدودکننده وجود ندارد. هدف اصلی، حفظ وضعیت تغذیهای مناسب و دریافت مواد مورد نیاز بدن است.
هیچ مکملی جایگزین درمان استاندارد سرطان نیست. برخی مکملها حتی ممکن است با داروهای ضدسرطان تداخل داشته باشند.
این صفحه با هدف آموزش بیماران تهیه شده است و جایگزین ویزیت، بررسی پرونده پزشکی و تصمیمگیری اختصاصی توسط پزشک معالج نیست.